Najważniejsze fakty w pigułce
Skład chińskich zupek stanowi wyzwanie dla wiedzy specjalistów od żywienia i dietetyków, a mimo braku czasu i niekiedy niechęci do przygotowania, które wydaje się być jedynie pozornie czasochłonne, Polacy coraz częściej decydują się na szybkie chińskie zupki. Imitacja domowych, pachnących bulionów z dodatkiem szybko nabrzmiewających makaronów i jakościowych składników nie pozwala zaklasyfikować ich do produktów zalecanych przez ekspertów w dziedzinie żywienia, wręcz przeciwnie. Rynek chińskich zup stale się rozrasta z zaskakującą prędkością, co prawdopodobnie nie było zamierzeniem pierwotnego twórcy chińskiej zupy Momofuku Ando.
Zupa chińska w wersji szybkiej
Historia zupy chińskiej sięga 1948 roku, kiedy Momofuku Ando postanowił opracować produkt naśladujący smak zupy ramen. Ramen to japońskie danie składające się z makaronu z pszenicy, podawane z bulionem warzywnym, którego receptura wywodzi się z Chin. Wersja japońska różni się jednak od chińskiego oryginału rodzajem podstawowego bulionu: japoński oparty jest na rybach i warzywach, podczas gdy chiński zawiera mięso. Ramen składa się z makaronu z pełnego ziarna oraz bulionu roślinnego lub mięsnego, z dodatkiem kukurydzy, warzyw, grzybów i owoców morza. Momofuku Ando, przywiązany do tradycji, chciał umożliwić Japończykom szybkie przygotowanie i spożycie tego tradycyjnego dania w dowolnym miejscu i czasie, stąd pomysł na błyskawiczną zupę w porcjonowanych, jednorazowych opakowaniach. Przygotowanie polegało na wyjęciu makaronu z folii, wsypaniu zawartości saszetki z dodatkami smakowymi i aromatycznymi, a następnie zalaniu wrzątkiem. Po kilku minutach posiłek był gotowy. Łatwość przygotowania i wydajność miały również przeciwdziałać niedożywieniu wśród ludności japońskiej. Współcześnie zupa chińska pełni zupełnie inną funkcję. Obecnie jest produkowana przez liczne firmy, które rywalizują w tworzeniu innowacyjnych rozwiązań skracających czas przygotowania oraz różnorodnych kombinacji smakowych, aby zachęcić konsumentów do próby nowych wersji. Reklamując zupy błyskawiczne, porównuje się je do smaku domowej zupy. Dziś szybka zupa chińska jest najczęściej wybierana jako zamiennik pełnowartościowego posiłku przez młodzież, studentów oraz pracujących dorosłych.
Składniki zupki chińskiej – co kryje się w składzie?
Zupka chińska składa się z makaronu błyskawicznego, saszetki z dodatkami smakowymi oraz, w niektórych przypadkach, niewielkiej ilości tłuszczu. Skład poszczególnych składników budzi liczne wątpliwości, ponieważ lista recepturowa jest obszerna i zawiera wiele substancji zagęszczających, sztucznych barwników, aromatów oraz soli, podczas gdy wartościowe zioła są w niej rzadko spotykane. Poniżej znajduje się tabela porównująca składniki zupki błyskawicznej oraz domowej zupy pomidorowej. Tab. 1. Porównanie składników zupki chińskiej i domowej zupy pomidorowej
Cecha | Zupka błyskawiczna pomidorowa Knorr | Zupa pomidorowa domowa
--- | --- | ---
Makaron | Stanowi 80% produktu. Składniki: mąka pszenna, tłuszcz palmowy, sól, skrobia modyfikowana, olej rzepakowy, przeciwutleniacze (mieszanina tokoferoli, estry kwasów tłuszczowych i kwasu askorbinowego) | Składniki makaronu nitki firmy „Lubella”: mąka makaronowa pszenna.
Dodatki smakowe | Tzw. mix przyprawowy (20%): koncentrat pomidorowy (25%), cukier, maltodekstryna, sól, wzmacniacze smaku (glutaminian monosodowy, inozynian disodowy, guanylan disodowy), aromaty, skrobia, sos sojowy (z pszenicą), papryka, glukoza, czosnek, oliwa z oliwek, kurkuma, pieprz czarny, zamiennik soli***, bazylia, laktoza, kwas cytrynowy. ***z naturalnej soli potasowej. | Wywar: mięso drobiowe/wieprzowe, świeża włoszczyzna (korzeń marchwi, pietruszki, selera), przyprawy (sól, pieprz, oregano). Aby nadać smak pomidorowy, można użyć koncentratu pomidorowego, przecieru pomidorowego, świeżych pomidorów lub pomidorów z puszki. Zupę można zabielić śmietaną 18–30% i posypać świeżą natką pietruszki.
Alergie | Sos sojowy, pszenica (gluten), laktoza. Osoby uczulone powinny unikać składników, które mogą wywołać reakcję alergiczną.
Zupka chińska – skład odżywczy i kaloryczność
Tab. 2 Skład odżywczy i kaloryczność zupki chińskiej
Cecha porównawcza
Wartość na 100 ml gotowego produktu
Wartość na porcję (350 ml) gotowego produktu, zgodnie z zaleceniami producenta
Energia [kcal] 95 330
Tłuszcz [g] W tym KT* nasycone 4 2 14 7
Węglowodany [g] W tym cukier [g] 13 1, 5 46 5
Błonnik [g] 0, 8 3
Białko [g] 2 7
Sól [g] 1, 1 3, 9
*KT – kwasy tłuszczowe.
Zupa chińska – ryzyko dla zdrowia
Zupa chińska zawiera liczne dodatki, których nadmierne spożywanie może negatywnie wpłynąć na organizm. Wśród nich znajdują się tokoferole, które w nadmiarze wywołują zaburzenia trawienne, krwotoki, zmęczenie, osłabienie oraz zaburzenia hormonalne. Dodatkowo obecny jest sztucznie utwardzony tłuszcz palmowy, modyfikowana skrobia o nieznanym pochodzeniu oraz mieszanina wzmacniaczy smaku, barwy i aromatu. Produkt zawiera również trzy rodzaje słodzików: cukier, maltodekstrynę i glukozę. Brak w nim suszonych warzyw, co czyni go ubogim w witaminy, minerały i bioaktywne składniki. Długotrwałe spożywanie może prowadzić do problemów z układem pokarmowym, zmęczenia skóry i niedoborów składników odżywczych. Wysoka zawartość soli zwiększa ryzyko chorób układu krążenia i obrzęków.
Zupa chińska – zagrożenie dla ciąży
Zupa chińska nie jest polecana kobietom w ciąży, ponieważ zawarte w niej dodatki (aromaty, substancje smakowe i barwniki) mogą przenikać przez barierę łożyskową i wpływać na rozwój płodu. Mogą one zakłócać jego prawidłowy rozwój ruchowy, prowadząc do nieodwracalnych zmian. Produkt jest ubogi w składniki odżywcze, co czyni go nieodpowiednim dla kobiet w ciąży i karmiących. Zamiast pełnowartościowych posiłków, zupa chińska dostarcza jedynie proste węglowodany i niezdrowe tłuszcze. Dodatki smakowe, sztuczne barwniki i modyfikowana skrobia w makaronie nie poprawiają jej wartości odżywczej. Regularne spożywanie takiej zupy może prowadzić do niedoborów składników odżywczych i pogorszenia stanu zdrowia.