Why Are We Drawn to Sweets? Scientific Discoveries!

Naukowcy są zdania, że nasze upodobanie do słodkiego smaku może być związane z mechanizmem przetrwania ewolucyjnego. Dzieci akceptują mleko matki, które ma delikatnie słodki smak, dzięki zawartej w nim laktozie – głównemu składnikowi cukrowemu mleka ludzkiego. To właśnie dzięki węglowodanom zawartym w mleku kobiecym, które pobudzają produkcję serotoniny w mózgu, smak kobiecego mleka przypomina nam coś przyjemnego. Badania przeprowadzone na wcześniakach i noworodkach wykazały, że są one wrażliwe na smak słodki i preferują go od pierwszego kontaktu. W niektórych badaniach zaobserwowano pozytywną reakcję na smak słodki już w dwie godziny po narodzinach, jeszcze przed pierwszym kontaktem z mlekiem matki. Badania wykazały także, że wcześniaki i noworodki reagują nawet na rozcieńczony słodki roztwór, są w stanie rozróżniać stopnie słodkości i zamiast wody chętniej przyjmują słodki roztwór sacharozy. Obserwacje potwierdzają, że wyraz zadowolenia na twarzy po spożyciu substancji o słodkim smaku jest odruchowy i stanowi wrodzoną cechę człowieka. Od momentu narodzin odczuwany przez nas smak oddziałuje na nasze zachowania w stosunku do jedzenia. Po okresie niemowlęcym smak słodki jest wykorzystywany do wprowadzania nowych produktów do diety dziecka. Sprawia on, że potrawy są bardziej atrakcyjne. Dzieci akceptują nowe smaki i aromaty, gdy potrawy są słodkie lub zawierają składniki o dużej zawartości energii, jak skrobia. Należy podkreślić, że upodobanie do bardzo słodkich roztworów utrzymuje się w okresie dzieciństwa i dojrzewania, po czym stopniowo zmniejsza się we wczesnym wieku dojrzałym. Wyjaśnieniem tych upodobań jest fakt, że dzieci potrzebują więcej energii niż osoby dorosłe oraz że upodobanie do słodkości jest cechą rozwoju biologicznego, które zmniejsza się po zakończeniu okresu dojrzewania. Przeciętnie zdolność osobnicza do wykrywania słodkiego smaku cukrów i oceny intensywności smaku zmienia się nieznacznie pomiędzy 20. a 80. Rokiem życia. W przeciwieństwie do tego czułość węchu obniża się gwałtownie z wiekiem, co pozbawia część osób starszych możliwości cieszenia się aromatami i zapachami żywności. Ponieważ aromat jest głównym składnikiem smaku, spadek czułości węchu oznacza, że starsze osoby mogą bardziej polegać na słodkim smaku w swych preferencjach dotyczących produktów spożywczych. Jednakże upodobanie do tego smaku nigdy nie znika.

Nasza dieta i sposób produkcji żywności uległy znaczącej przemianie od czasów, gdy ludzie polowali i zbierali pożywienie. Wówczas, kiedy społeczność ludzka odżywiała się wyłącznie produktami naturalnymi, instynktowne mechanizmy psychofizjologiczne w dużej mierze zapewniały realizację diety zgodnej z potrzebami organizmu. Obecne surowe normy bezpieczeństwa żywności sprawiają, że nie musimy polegać na słodkim smaku jako mechanizmie, który pozwala na uznanie pokarmów za bezpieczne. W wyniku zmian preferencji konsumentów wiele produktów i napojów uważanych za przysmaki może mieć smak gorzki, słony lub kwaśny. Mimo upływu czasu jedna rzecz pozostaje niezmienna - nasze upodobanie do słodkości. Gęstość energetyczna diety jest często odbierana przez zmysł smaku. Słodkość, tradycyjny wskaźnik zmysłowy zarówno wartości odżywczej, jak i kalorycznej, zwiększa atrakcyjność danego pokarmu. W rzeczywistości pojęcia przyjemności dla podniebienia i dobrego smaku przez długi czas były synonimami słodkich pokarmów. Małe dzieci preferują pokarmy o większej gęstości energetycznej, głównie z powodu faktu, że słodkość sygnalizuje również obecność kilokalorii, głównego fizjologicznego wzmocnienia dla aktywnego, rozwijającego się dziecka. W rezultacie gęstość energetyczna i przyjemność dla podniebienia są ze sobą powiązane. Zazwyczaj produkty są uważane za smaczne, ponieważ ich gęstość energetyczna jest wysoka. Pokarmy o niskiej gęstości energetycznej powinny być słodkie, aby były uważane za smaczne. Na ogół słodkie owoce są wybierane częściej niż produkty, które nie są słodkie (np. szpinak). Smak jogurtu słodzonego jest atrakcyjniejszy niż smak jogurtu zwykłego.

Ludzie powinni sprawnie kierować swoją wrodzoną skłonnością do słodkich smaków. Nierozważne opieranie się na mechanizmach psychofizycznych może zakłócać równowagę żywieniową i przyczyniać się do rozprzestrzeniania się chorób wywołanych dietą, takich jak otyłość, miażdżyca lub cukrzyca. W skrócie, każde jedzenie i napój mogą być odpowiednie w kontekście zdrowego, aktywnego trybu życia, który obejmuje rozsądne i zbilansowane żywienie oraz systematyczne ćwiczenia fizyczne. Jednak wysoki wskaźnik otyłości u dzieci i dorosłych wskazuje na konieczność zrównoważenia ilości kalorii spożywanych i spalanych podczas codziennych aktywności.