Auf unseren Weiden, Feldern und Buschlandschaften finden sich verschiedene Sorten von Pflanzen, deren Rohstoffe in der Behandlung von Problemen im Zusammenhang mit dem Harnsystem verwendet werden. Einige von ihnen haben eine harntreibende Wirkung und ermöglichen die Entfernung von giftigen Stoffwechselprodukten aus dem Körper, während andere die Harnwege reinigen. Das leicht abgeschwächte Wirken der natürlichen Mittel ermöglicht ihre längere Anwendung (mit gewissen Einschränkungen) im Vergleich zu synthetischen Arzneimitteln.
Rośliny wspierające funkcję nerek
Zawartość aktywnych substancji w surowcach pochodzenia roślinnego (tab. 1) umożliwia ich zastosowanie jako pomocnicze środki w terapii schorzeń układu moczowego. W tym kontekście wykorzystuje się zioła o działaniu diuretycznym i antybakteryjnym, co wymaga przedłużonej kuracji z wykorzystaniem tych surowców oraz uzupełniania pewnych witamin i składników mineralnych. Spośród licznych roślin leczniczych warto wyróżnić marzancę wonną, przytulię właściwą, przytulię czepną, połonicznik niemy oraz, szczególnie popularną, pokrzywę (Urtica). Mimo że pokrzywa jest często postrzegana jako uciążliwy chwast, jej właściwości lecznicze są wykorzystywane od wieków. W celach terapeutycznych stosuje się ziele i liście pokrzywy, dostępne w postaci leków, suplementów lub świeżych liści. Roślina ta wykazuje działanie moczopędne, odtruwające oraz wzmacniające organizm. Dodatkowym wsparciem dla układu moczowego są włókna kukurydzy, które dzięki swojemu działaniu antyoksydacyjnemu, przeciwzapalnemu, przeciwkamieniotwórczemu i rozkurczowemu zapobiegają tworzeniu się kamieni nerkowych. Skrzyp (Equisetum), bogaty w flawonoidy oraz sole potasu i krzemu, znajduje zastosowanie w leczeniu infekcji dróg moczowych, kamicy nerkowej i łagodnych stanów zapalnych. Należy jednak pamiętać, że obecny w skrzypie enzym tiaminaza gromadzi się we krwi, powodując niedobór witaminy B1. Dlatego w trakcie kuracji skrzypowej warto wzbogacić dietę w produkty bogate w witaminę B1. Innymi roślinami o działaniu moczopędnym są pączki i liście brzozy białej lub omszonej, a także wyciągi z Betula, które posiadają działanie przeciwobrzękowe, wzmacniające organizm oraz zapobiegające tworzeniu się kamieni w nerkach i pęcherzu.
Rozpuszczanie kamieni nerkowych przy pomocy ziół
Silny, nagły ból w okolicy lędźwiowej, rozprzestrzeniający się w kierunku pachwiny, narządów płciowych i wewnętrznej części ud, jest charakterystycznym objawem kamicy nerkowej - jednego z najczęstszych zaburzeń układu moczowego. W przeszłości, obok leków farmaceutycznych, zioła stanowiły istotny element terapii tej dolegliwości. W podręczniku ziołolecznictwa [2] ojciec Klimuszko podkreśla, że "kamienie nerkowe są znacznie łatwiejsze do rozpuszczenia i wydalenia z organizmu niż kamienie żółciowe". Ponadto opisuje różne metody stosowania mieszanek ziołowych w leczeniu kamicy nerkowej.